Medisch A-Z > Dagelijkse kwalen > Spataders

Wat verstaan we onder 'spataders'?

Wat kan je zelf doen?

Wat vertel je je apotheker?

Wat kan de apotheker voor je doen?

Wat kan je arts voor je doen?

Wat verstaan we onder 'spataders'?

Spataders zijn verzwakte en uitgezette aders. Ze ontstaan ofwel doordat de druk in de aders van je been verhoogt of doordat je aderkleppen niet meer goed functioneren. Deze aderkleppen zorgen er normaal voor dat het bloed dat vanuit de ledematen naar het hart wordt teruggepompt, niet kan terugvloeien. Wanneer ze niet goed meer functioneren, hoopt het bloed zich dus op in de aders. Dit gebeurt vooral in de onderste ledematen. Doordat het bloed zich ophoopt, kan er zich vocht opstapelen in de weefsels van je benen en je voeten. Hierdoor krijg je zware, dikke en soms pijnlijke benen.

Er zijn verschillende oorzaken die het ontstaan van spataders in de hand kunnen werken:
Erfelijkheid: wanneer beide ouders spataders hebben is de kans groot dat je het ook krijgt. Vrouwen hebben er vaker last van dan mannen.
Zwangerschap: zwangerschap vergroot de baarmoeder. Hierdoor kunnen de aders in de buik worden dicht gedrukt, wat een verhoogde druk in de beenaders veroorzaakt. Hoe meer zwangerschappen je doormaakt, hoe groter de kans op spataders.
Zwaarlijvigheid: ook dit verhoogt de druk op de aders.
Warme weersomstandigheden: je krijgt weliswaar geen spataders door warm weer. Maar in geval je er hebt, zullen ze je meer partner spelen bij temperatuursverhoging. De rechtstreekse warmte van de zon zorgt immers voor een extra uitzetting van de aders in je benen. Die zullen in de zomer m.a.w. zwellen, waardoor je schoenen gaan knellen.

Wat kan je zelf doen?

Aangezien spataders vaak erfelijk zijn, kan je ze niet altijd voorkomen. Maar wel kan je de nare gevolgen wat indijken door volgende tips:

• Houd je gewicht onder controle.
• Stop met roken
• Vermijd te warme temperatuursomstandigheden. Zonnebaden met spataders is niet aan te raden, evenmin als overmatig sauna of Turks bad.
• Koude douches bij warm weer zijn evenmin goed. In eerste instantie zullen je aders wel wat samentrekken, maar nadien zetten ze opnieuw uit; vaak meer dan tevoren. Neem om die reden beter een lauwe douche.
• Onthaar je benen niet met warme was. Er bestaan voldoende andere methoden.
• Beweeg regelmatig. Blijf niet te lang aan één stuk zitten of rechtstaan. Verander om de 20 minuten even van houding. Wandel af en toe wat rond als je een zittend beroep hebt! Gebruik een voetenbankje onder je bureau.
• Wanneer je rust, leg dan je benen wat hoger (hoger dan je hart). Dit bevordert het terugvloeien van het bloed. Ook wanneer je in een zetel zit leg je je voeten best op een bankje.
• Draag niet te zware lasten. Hierdoor zet je je aders extra onder druk.
• Sport op regelmatige basis en kies voor sporten waarbij je je beenspieren aanspreekt. Joggen, wandelen (op een goed tempo!), fietsen of zwemmen zijn ideaal.
• Doe af en toe wat specifieke oefeningen, zoals bv. afwisselend op hielen en tippen gaan staan. Span hierbij je kuitspieren zoveel mogelijk op.

Wat vertel je je apotheker?

Vertel je apotheker wat precies je klachten zijn en hoelang je er al mee zit. Vermeld ook wat je zelf al hebt ondernomen. Op die manier kan je apotheker je het beste advies verlenen.
Ben je zwanger? Vertel dit aan je apotheker!
De kans is klein dat eventuele middelen tegen spataders problemen zullen geven met je huidige medicatie. Toch laat je best weten welke medicatie je nog gebruikt.

Wat kan de apotheker voor je doen?

Klachten van spataders kan je het best verhelpen door het dragen van drukkousen. Ze bieden een zekere ondersteuning aan de benen. Op die manier zullen de aders niet extra uitzetten.
Drukkousen kan je kopen in de apotheek. De apotheker zal wel eerst je beenomtrek en je beenlengte meten, om zo de juiste maat te kunnen bestellen.

In de apotheek zijn ook enkele geneesmiddelen en voedingsbestanddelen op basis van wilde paardenkastanje of wijnblad voorhanden. Ze kunnen bij spataders verlichting brengen. Maar preventie door middel van drukkousen en de tips die hierboven beschreven werden, zijn zeker even belangrijk!

Wat kan je arts voor je doen?

Wanneer je echt heel veel last krijgt van je spataders, raadpleeg dan best je huisarts. Eventueel kan de arts je compressiekousen voorschrijven. Die worden op maat aangemaakt en bieden nog meer steun dan de gewone drukkousen.
Bij zeer zware spataders kan er eventueel gekozen worden voor een sclerotherapie, een varicectomie of lasertherapie.

• Ga zeker snel naar de arts wanneer je been zeer gezwollen, rood en warm is. Dit kan wijzen op een ontsteking (flebitis) en wordt vaak veroorzaakt door de aanwezigheid van een bloedklonter (tromboflebitis). Dit moet zo snel mogelijk behandeld worden. Als de bloedklonter zou loskomen, kan die met het bloed naar je hersenen of hartstreek worden vervoerd, wat meestal zeer nadelige gevolgen heeft!